Ghana ta sanar da alkawarin Rasha kan shirin tashar nukiliya mai megawatt 2,000

Ghana ta ce Rasha ta amince ta yi aiki tare da ita kan shirin tashar samar da wutar lantarki ta nukiliya mai ƙarfin megawatt 2,000. Ministan harkokin waje Samuel Okudzeto Ablakwa ya sanar da alkawarin ranar 31 ga Oktoba, bayan tattaunawar Shugaba John Dramani Mahama da Shugaba Vladimir Putin a Moscow a ranar da ta gabata. Sanarwa ce ta diflomasiyya kan haɗin gwiwar nan gaba, ba tabbatar da cewa tashar tana aiki ba.

Sanarwar, wadda MyJoyOnline ta ruwaito kuma Graphic Online ta sake wallafawa, ta danganta aikin da tabbatar da samun makamashi da bunƙasa masana’antu. Reuters ma ta ruwaito sanarwar ministan dabam. Rahotannin da muka bincika ba su bayar da ranar fara gini, cikakkiyar yarjejeniyar kuɗi, wurin da aka zaɓa ko ranar da wutar za ta isa ga masu amfani ba. Ana buƙatar waɗannan bayanai kafin a tantance shirin aiwatar da aikin.

An riga an ɗauki wani mataki a bainar jama’a. Ghana News Agency ta ruwaito ranar 29 ga Oktoba cewa Mahama ya sanar da tattaunawa da Rosatom, kamfanin nukiliya na gwamnatin Rasha, kan tashar nukiliya ta farko ta Ghana. Rahoton ya bayyana tattaunawa ne, ba kwangilar gini da aka sanya wa hannu ba. Sanarwar 31 ga Oktoba ta ƙara ƙarfin da ake son tashar ta kasance da shi da alkawarin haɗin gwiwa da aka ruwaito, amma manyan tambayoyin aiwatarwa suna nan.

Hukumar Yaɗa Labarai ta Ghana ta bayyana dalilin tattalin arzikin shirin ranar 27 ga Oktoba. Mahama yana son a ƙara sarrafa zinariya, bauxite da manganese a cikin Ghana maimakon dogaro da fitar da ma’adanai ba tare da sarrafawa ba. Ya danganta wannan buri da wutar lantarki mai ɗorewa da araha da ayyukan yi ga matasa. Waɗannan manufofin gwamnati ne; majiyoyin ba su nuna cewa tashar da ake shirin ginawa ta riga ta samar da waɗannan amfanin ba.

Ablakwa ya kuma sanar da shirin haɗin gwiwa kan noman hatsi, takin zamani da tallafin karatu. Saboda haka shirin makamashin wani ɓangare ne na manyan shirye-shiryen ƙasashen biyu. Ga masu karatu a Najeriya da ke bibiyar manufofin masana’antu a Afirka ta Yamma, bambanci mai muhimmanci yana tsakanin ƙarfin da aka sanar da wutar da aka samar da gaske. Adadin ƙarfin tashar yana nuna girman abin da ake tattaunawa, ba ma’aunin wutar da ake samarwa yanzu ba.

Abubuwan da za su fi muhimmanci a gaba su ne wallafa tsare-tsare kan kuɗi, wurin gini, amincewar hukumomi da jadawalin gini. Har sai an tabbatar da waɗannan, ya dace a fahimci sanarwar Ghana a matsayin alkawarin neman aiwatar da aikin nukiliya. Bayyana ta a matsayin tashar da aka kammala, mafita nan take ga ƙarancin wuta ko tabbacin wuta mai rahusa zai wuce bayanan da aka tabbatar.