Ministrị Agụmakwụkwọ Naịjirịa na-atụle itinye ọzụzụ National Institute for Sports n’ime mmemme gọọmenti etiti maka agụmakwụkwọ teknụzụ na ọrụ aka, TVET. Minista Agụmakwụkwọ Maruf Tunji Alausa kwurịtara atụmatụ ahụ na onye isi ụlọ ọrụ ahụ, Philip Shaibu, na Abuja. TVC News bipụtara akụkọ ahụ na 30 Ọktoba, Voice of Nigeria bipụtakwara ya na 31 Ọktoba 2026.
Echiche mbụ metụtara ọzụzụ egwuregwu bụ isi, ọzụzụ ndị nkuzi egwuregwu na nlekọta ebe egwuregwu. Alausa kwuru na itinye ha ga-adabere na nkwado ndị dị mkpa na nhazi mmemme. Ọ bụ atụmatụ a ka na-atụle; ọ bụghị nkwenye na e meghere nnabata ọhụrụ maka ọzụzụ egwuregwu n’ofe mba, ma ọ bụ na e nyelarị ndị sonyere ohere.
Minista ahụ kwuru na a pụrụ iji ebe ọzụzụ ụlọ ọrụ ahụ dị na steeti asatọ, na ọzụzụ nwere ike iru ọnwa isii ebe ọ dabara. Mkparịta ụka ọzọ dị mkpa iji kpebie otú usoro ahụ ga-esi arụ ọrụ. Ya mere, ebe na ogologo oge ndị a kpọrọ na-akọwa atụmatụ a na-atụle, ọ bụghị usoro oge e bipụtara maka ọmụmụ ọ bụla.
Mkparịta ụka agụmakwụkwọ sara mbara gụnyere usoro ọmụmụ jikọrọ ọnụ nke e mepụtara na National Universities Commission, National Board for Technical Education, National Commission for Colleges of Education, ndị ọkachamara egwuregwu na ngalaba azụmahịa onwe. Akụkụ isii ya bụ sayensị egwuregwu na mmega ahụ; sayensị nkuzi na mmepe egwuregwu; njikwa na azụmahịa egwuregwu; ọgwụ egwuregwu na iweghachi ike ahụ; teknụzụ egwuregwu na nyocha data; na iwu egwuregwu.
Ebumnuche usoro ahụ bụ inyere mahadum, ụlọ akwụkwọ teknụzụ na kọleji agụmakwụkwọ aka ịnye mmemme egwuregwu a haziri ahazi karịrị agụmakwụkwọ mmega ahụ a na-emebu. Maka atụmatụ ọrụ aka ahụ, a kpọrọ nlekọta gburugburu ámá egwuregwu, idozi ebe a na-egwu bọọlụ na nkuzi egwuregwu dịka ụzọ ọrụ ndị nwere ike ịdị. Ministrị ahụ na-ekwu na iwulite ebe egwuregwu chọkwara ndị nwere nkà idebe ha ka ha na-arụ ọrụ.
Shaibu kwuru na ụkọ ndị nkụzi egwuregwu ruru eru na ndị nkuzi nwere asambodo na-egbochi mmepe egwuregwu n’obodo. Ọ rịọrọ ka e tinye ọzụzụ bụ isi nke ụlọ ọrụ ya na TVET. Mkparịta ụka ahụ jikọtara agụmakwụkwọ na ọrụ na-akwado ihe ịga nke ọma n’egwuregwu. Nzọụkwụ dị mkpa ọzọ bụ ikwekọrịta usoro mmejuputa; nzukọ ahụ n’onwe ya apụtaghị na e mechala nnabata, e kweela nkwa ọrụ, ma ọ bụ e mepụtara ikike ọhụrụ ịnata ego.