Ẹ ronú nípa ọ́síjìn inú àkójọpọ̀ ìràwọ̀ bí àkọsílẹ̀ owó. Ní ẹ̀gbẹ́ kan ni iye tí àwọn ìràwọ̀ rẹ̀ ti ṣe jáde tipẹ́. Ní ẹ̀gbẹ́ kejì ni iye tí àwọn onímọ̀ ṣì lè rí nínú rẹ̀. Nínú ìwádìí tí NASA ròyìn ní ọjọ́ 2 Oṣù kọkànlá, àlàfo ńlá wà láàárín wọn. Wọ́n fojú díwọ̀n pé nínú àkójọpọ̀ ìràwọ̀ kéékèèké 37 tó sún mọ́ wa, ìpíndọ́gba 11% ọ́síjìn tí ìràwọ̀ wọn ṣe jáde ló kù nínú wọn.
Iye náà yàtọ̀ láti ibì kan sí òmíràn. Àwọn ìdíwọ̀n náà bẹ̀rẹ̀ láti 4% sí 25%, ó sì fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ pé inú gáàsì ni gbogbo ọ́síjìn tó ṣẹ́ kù wà. Àwọn ìdá ọgọ́rùn-ún yìí jẹ́ ìpín ohun tí àwọn ìràwọ̀ ṣe jáde tí ó ṣì wà nínú àkójọpọ̀ náà. Wọn kò sọ iye ọ́síjìn inú afẹ́fẹ́ tó yí pílánẹ́ẹ̀tì kankan ká.
Láti ṣírò iye tí wọ́n ṣe jáde, ẹgbẹ́ náà lo àkọsílẹ̀ àtijọ́ Hubble nípa àwọn ìràwọ̀ kọ̀ọ̀kan. Àwọn àkójọpọ̀ náà sún mọ́ wa tó kí awò awòràwọ̀ náà lè dá ìràwọ̀ kan mọ̀ yàtọ̀ sí èkejì. Àwọn irú ìràwọ̀ tó wà níbẹ̀ ń tọ́ka sí àkókò tí wọ́n dá sílẹ̀. Àwọn onímọ̀ so ìtàn yìí pọ̀ mọ́ àwọn ohun mìíràn tí wọ́n wọn, títí kan lílo ìgbì rédíò láti wọn gáàsì, láti fi iye tí wọ́n ṣe jáde wé èyí tó wà lóde òní.
Ọ̀kan lára ohun tó lè ṣàlàyé èyí ni agbára láti ara àwọn ìràwọ̀ ńlá àti àwọn ìràwọ̀ tó bú gbàù. Ó lè ti gáàsì sóde. Ohun tí wọ́n rí fi hàn pé ìṣàn gáàsì yìí lè gbé nǹkan jáde látinú àkójọpọ̀ kéékèèké ju ohun tí àwọn àwòṣe kọ̀ǹpútà kan sọ tẹ́lẹ̀. Wọ́n ti rí ọ́síjìn nínú gáàsì tó yí àkójọpọ̀ kéékèèké ká. Wọn kò tíì mọ̀ bóyá ibẹ̀ ni ọ̀pọ̀ ọ́síjìn tí wọn kò rí wà tàbí ó ti lọ jìnnà sí ààyè tó wà láàárín àwọn àkójọpọ̀ náà.
Wọ́n mọ̀ọ́mọ̀ yan àwọn àkójọpọ̀ wọ̀nyí. Wọ́n ní gáàsì púpọ̀, ìwọ̀n ohun tí ọkọọkan ní sì wà láàárín àwọn iye tí àwòṣe kọ̀ǹpútà ti sọ pé ìbúgbàù ìràwọ̀ lè ti ohun jáde dáadáa. Bí wọ́n ṣe sún mọ́ wa ló mú kí ẹgbẹ́ náà lè fi ìtàn ẹyọ kọ̀ọ̀kan yẹ àsọtẹ́lẹ̀ yìí wò.
Ohun tí èyí túmọ̀ sí fún ọ: nígbà tí o bá ka ìròyìn yìí, ṣàkíyèsí ohun tí àwòrán náà fi hàn àti ohun tí wọ́n ní láti ṣírò. Àwòrán náà fi ọ̀kan lára àwọn àkójọpọ̀ tí wọ́n yẹ̀ wò hàn. Ìdá ọgọ́rùn-ún náà wá láti inú fífi ohun tí wọ́n wọn wé ìtàn tí wọ́n fi àkọsílẹ̀ tún kọ. Wọ́n lè rí àlàfo náà láì tíì mọ ibi tí átọ́mù kọ̀ọ̀kan lọ.
