Fún akọrin Nàìjíríà, owó nítorí ẹlòmíràn ṣe ẹ̀dà orin fún ara rẹ̀ ń gbé ìbéèrè nípa ẹ̀tọ́ iṣẹ́ àtinúdá dìde. Fún ilé ìkóhun-ìṣẹ̀ǹbáyé-sí, gbígba ohun ìbílẹ̀ padà ń béèrè ibi tí ó ti wá àti bí a ṣe máa ṣètò ìdápadà rẹ̀. ECOWAS ń jíròrò àwọn ọ̀rọ̀ méjèèjì ní ìpàdé ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ tí ń wáyé pọ̀ ní Accra ní ọ̀sẹ̀ yìí.

Àkọsílẹ̀ kọmíṣọ̀nù náà ní 4 November sọ pé ìpàdé ń lọ láti 3 sí 5 November, pẹ̀lú ìjíròrò ọ̀tọ̀ lẹ́yìn ayẹyẹ ìbẹ̀rẹ̀ kan. Abla Dzifa Gomashie, mínísítà Ghana fún ìrìnàjò afẹ́, àṣà àti iṣẹ́ àtinúdá, ṣí ètò náà. Àwọn aṣojú WIPO àti Ẹgbẹ́ Ọrọ̀ Ajé àti Owó Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà tún kópa ní ayẹyẹ ìbẹ̀rẹ̀ náà.

Ẹgbẹ́ kan ń ṣàyẹ̀wò ìwádìí lórí ètò àgbègbè fún sísan owó ẹ̀dà iṣẹ́ tí ènìyàn ṣe fún ara wọn àti ṣíṣe ẹ̀dà ìwé àti àwòrán. Ète àyẹ̀wò ni láti gba ìfọwọ́sí àwọn tó ní í ṣe pẹ̀lú rẹ̀, kí ó sì darí ìfọwọ́sowọ́pọ̀ àwọn orílẹ̀-èdè ọmọ ẹgbẹ́. Ìkéde náà kò fi iye owó tuntun tí oníbàárà tàbí olùgbé ọjà wọlé ní Nàìjíríà gbọ́dọ̀ san lélẹ̀.

Àlàyé WIPO tí a tẹ̀ jáde sọ pé ètò owó ẹ̀dà fún ìlò ẹni nìkan ń so owó mọ́ ohun èlò àti ibi ìpamọ́ tí a lè lò láti ṣe ẹ̀dà. A ń pín owó náà fún àwọn tó ní ẹ̀tọ́ iṣẹ́ nípasẹ̀ àjọ tó yẹ. Èyí ṣàlàyé irú ètò tí wọ́n ń jíròrò; kò túmọ̀ sí pé òfin gbogbo orílẹ̀-èdè jẹ́ ọ̀kan náà. Àṣẹ ẹ̀dà fún ara ẹni, ohun èlò tí ó kàn àti bí a ṣe ń san owó sinmi lórí òfin tó wúlò níbẹ̀.

Ìpàdé kejì jẹ́ nípa dídá ohun ìṣẹ̀ǹbáyé padà sí orílẹ̀-èdè tí ó ti wá. Ìgbìmọ̀ rẹ̀ ń ṣiṣẹ́ lórí ìgbésẹ̀ àti ọ̀nà ìmúṣẹ ètò 2027–2031. Ìpele ìṣètò nìyí. Àkọsílẹ̀ kọmíṣọ̀nù kò dárúkọ ohun tuntun tí a dá padà, gbígbé ohun kan láti ilé ìkóhun-ìṣẹ̀ǹbáyé-sí kan tàbí àdéhùn ìdápadà tí a parí ní àwọn ìpàdé wọ̀nyí.

Ohun tí èyí túmọ̀ sí fún ọ. Àwọn olùṣẹ̀dá àti àjọ ohun ìbílẹ̀ lè tẹ̀ lé ìgbésẹ̀ méjì: ìtẹ̀jáde ètò owó ẹ̀dà tí a gbà, àti ìṣètò ìmúṣẹ ètò ìdápadà. Ìpàdé nípa èyíkéyìí kì í ṣe ìsanwó tàbí ìdápadà fúnra rẹ̀. Wá àwọn ìwé tí ó jáde, orúkọ àwọn tó máa ṣe iṣẹ́ àti ohun tí a ti fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ kí o tó ka èrò àgbègbè sí àyípadà tí ó ti ṣẹlẹ̀.