A lè rí irú ẹranko tuntun lẹ́gbẹ̀ẹ́ yàrá ìkẹ́kọ̀ọ́. Àwọn olùṣèwádìí tí wọ́n dẹ pańpẹ́ fún kòkòrò lórí ilẹ̀ Shangrao Normal College ní Ṣáínà ti ṣàpèjúwe àgbon kékeré kan tí kò ní orúkọ sáyẹ́ǹsì tẹ́lẹ̀. Ìwádìí wọn tí ìwé ìròyìn sáyẹ́ǹsì Insects tẹ̀ jáde ní 4 Oṣù kọkànlá dá oríṣi mẹ́ta mọ̀ láti inú ẹ̀ka ìbátan kan ṣoṣo lórí ọgbà ilé ẹ̀kọ́ ní ẹkùn Jiangxi.

Ọ̀kan ṣoṣo nínú àwọn mẹ́tẹ̀ẹ̀ta jẹ́ tuntun sí sáyẹ́ǹsì. Orúkọ rẹ̀ ni Centrodora raoshiensis. Àwọn méjì yòókù ti ní orúkọ tẹ́lẹ̀, Centrodora pellucida àti Centrodora lineascapa. Àwọn olùṣèwádìí ṣàkọsílẹ̀ pé àwọn ẹranko méjèèjì wà ní Jiangxi fún ìgbà àkọ́kọ́. Ìròyìn àkọ́kọ́ láti ẹkùn kan ń sọ ibi tí a ti ṣàkọsílẹ̀ ẹranko. Kò sọ ìgbà tí ẹranko náà kọ́kọ́ dé ibẹ̀.

Iṣẹ́ náà gba ọ̀pọ̀ ọdún. Láti 2021 sí 2025 àwọn olùṣèwádìí kó àpẹẹrẹ tó lé ní 250 láti inú ìdílé àgbon tí ó gbòòrò sí i lórí ọgbà náà. Wọ́n lo àwo ofeefee gẹ́gẹ́ bí pańpẹ́ àti pańpẹ́ tó dà bí àgọ́ tí ń dá àwọn kòkòrò tí ń fò dúró. Láti inú pańpẹ́ tí wọ́n dẹ láàárín Oṣù Karùn-ún àti Oṣù Kẹfà 2024 ni wọ́n ti rí abo tí wọ́n yàn gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ tí a ó fi mọ irú tuntun náà.

Àwọn olùṣèwádìí mú DNA jáde, wọ́n sì wo àwọn ẹ̀yà ara pẹ̀lú awò asọ̀rò-di-ńlá. Ìrísí àwọn ẹ̀yà tí àgbon fi ń fọwọ́ kan nǹkan ní orí rẹ̀ ràn wọ́n lọ́wọ́ láti dá a yàtọ̀ sí irú kan tó jọ ọ́. Wọ́n lè fi akọ àti abo tí ìrísí wọn yàtọ̀ wéra, nípa lílo ẹ̀rí DNA, ìrísí ara àti àkọsílẹ̀ ibi tí a ti kó àwọn kòkòrò náà.

Nínú ọ̀kan lára àwọn àyẹ̀wò DNA, wọ́n fi ọ̀wọ́ àkọsílẹ̀ tuntun mẹ́fà wé 176 tí gbogbo ènìyàn ti lè rí. Àbájáde ṣe àtìlẹ́yìn fún àwọn ẹgbẹ́ mẹ́ta tí wọ́n ti dá mọ̀ nípasẹ̀ ìrísí ara. Ìwé náà tún ṣàpèjúwe akọ C. pellucida fún ìgbà àkọ́kọ́, ó sì ṣe àtúnṣe ìwé ìtọ́sọ́nà tí a fi ń dá oríṣi àgbon inú ẹ̀ka yìí ní Ṣáínà mọ̀.

Ohun tí èyí túmọ̀ sí fún ọ. Bí ẹ bá kà pé wọ́n ṣàwárí irú ẹranko tuntun, ẹ ṣàyẹ̀wò bóyá wọ́n fún ẹranko náà ní orúkọ sáyẹ́ǹsì tuntun tàbí pé wọ́n ṣàkọsílẹ̀ irú tí wọ́n ti mọ̀ ní agbègbè mìíràn. Wọ́n rí àbájáde méjèèjì lórí ọgbà ilé ẹ̀kọ́ kan yìí. Kò sí èyí tí ó fi bí àwọn àgbon náà ṣe pọ̀ káàkiri Ṣáínà hàn tàbí tó fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé wọ́n ń gbé ní Nàìjíríà.